Heilige Lodewijk
Plaats in de kerk: noordelijk transept
Ontwerp Henri Redig; atelier Stalins en Janssens Antwerpen; 1898/1899
Raam afkomstig uit de Sint Pieterkerk te s-Hertogenbosch; in 2002 gerestaureerd
door glazenier Benoit Prick van atelier Joëlle dAlsace te Lanaken (België) en
vervolgens geplaatst in deze kerk.
Het verhaal
Koning Lodewijk IX van Frankrijk, de heilige, wordt in 1214 geboren. Op zeer jonge leeftijd wordt hij tot koning gekroond in de kathedraal van Reims. In 1234 huwt hij gravin Margaretha van Provence. Hij sticht ziekenhuizen en liefdadigheidsinstellingen. Ook hervormt hij rechtspraak en muntwezen. Hij is Kunst en Wetenschappen toegedaan. Onder zijn bewind komt de gotiek tot volle bloei. In zijn drang naar christelijke waarden verordent hij de openbare verbranding van de Talmoed, de Joodse geschriften. Tijdens zijn kruistocht in het Heilig Land (1248- 1250) wordt hij gevangen genomen. Het losgeld dat betaald moet worden, zorgt voor een lege Franse schatkist.
Uit handen van de Byzantijnse keizer ontvangt hij voor zijn verdiensten voor het christelijke geloof de zogenoemde doornenkroon van Jezus. Ook andere relikwieën die met de kruisdood van Jezus te maken zouden hebben, horen bij de ontvangst. Om deze een passende plaats in Frankrijk te geven laat hij de Sainte-Chapelle bouwen, zijn hofkapel op het Île de la Cité in Parijs.
Tijdens zijn laatste kruistocht in 1270 sterft hij in Tunis aan de pest. Zijn relieken worden overgebracht naar Frankrijk en bijgezet in de kathedraal Saint- Denis in Parijs. Zijn hart echter wordt bewaard in de Dom van Monreale op het Italiaanse eiland Sicilië. In 1297 wordt hij door paus Bonifatius VIII heilig verklaard.
De afbeelding Zoals historisch verantwoord is, speelt het tafereel zich af in de Oriënt, dat wil zeggen in het Byzantijnse Rijk, waar hier Keizer Johannes III regeert. Deze is links gedeeltelijk zichtbaar met zijn kroon op het hoofd, zijn met wit hermelijnbont afgezette koningsmantel en zijn gouden scepter. Zijn gouden met wit motief versierde onderkleed is nog juist te zien bij zijn voeten. Naast hem, vooraan, ligt de aartsbisschop van Constantinopel op een rood kussen geknield. Hij draagt een paars fluwelen mantel en scapulier (schoudermantel) welke goud afgebiesd is. Zijn bisschopsstaf ligt plat op de grond.
Dat het koning Lodewijk betreft die de doornenkroon ontvangt uit handen van de geestelijk adviseur van de keizer, is te zien aan de nimbus rond Lodewijks hoofd. Hij is sober in wit gekleed; zijn turquoise onderkleed steekt bij de hals en aan de voeten er onderuit. Het wit als uitdrukking van onschuld en heiligheid hier.
Achter hem, met gebogen hoofd en gevouwen handen, knielt zijn gemalin, Koningin Margaretha. Over haar rood onderkleed draagt zij een bruine mantel met gouden bies omzoomd. Haar lange witte sluier, waarop haar gouden kroon rust, bedekt haar haren.
De andere aanwezigen zijn geestelijken: een kardinaal, links met rode hoofdbedekking en scapulier, en priesters, monniken en ook andere hoogwaardigheidsbekleders, gezien de rijke gewaden.
Op de achtergrond bieden de ronde bogen onder de koepel en de torenachtige gevels van de kathedraal een blik op de stad Constantinopel.
Beneden de kleurrijke omlijsting van het raam staat op een gebrandschilderd tableau: De kroon des lijdens werd een kroon van glorie een krans van blijdschap M15 Kon. Hier wordt de passage bedoeld uit het Marcusevangelie 15: 17-19 en Marcus 16: 15-18. Landvoogd Pilatus vraagt Jezus: Zijt Gij de koning der joden? Jezus antwoordt: Gij zegt het.
Bij zijn bespotting door de soldaten in aanwezigheid van het toegestroomde volk wordt Jezus daarom een doornen kroon opgezet. Door zijn Verrijzenis wordt deze kroon beschouwd als de kroon des lijdens, een kroon van glorie, een krans van blijdschap.
Koning Lodewijk de Heilige vervangt zijn koningskroon door de doornen kroon van Jezus.
meer informatie :
volgende : Elizabeth van Thüringen
vorige : de kroning van Maria